Giúp con thích nghi với thế giới

Có những điều cha mẹ thấy là “khó”…

nhưng với trẻ, đó là cách con đang cố gắng thích nghi với thế giới.

1. Khi con không nói, không chỉ tay, không làm theo hướng dẫn…

Cha mẹ thường lo:

“Con không hiểu mình”

“Con không hợp tác”

Nhưng thực ra, nhiều khi:

Nguyên tắc cơ bản:

Con chưa có cách phù hợp để giao tiếp, chứ không phải con không muốn.

  • Không nói → chưa có ngôn ngữ diễn đạt

  • Không chỉ tay → chưa hiểu “giao tiếp là chia sẻ”

  • Không làm theo → chưa xử lý kịp thông tin

👉 Giải pháp:

  • Dùng hình ảnh, cử chỉ, đồ vật thật thay vì chỉ nói

  • Giảm câu lệnh dài → nói ngắn, rõ: “Ngồi xuống”, “Lấy bóng”

  • Khi con muốn gì → dạy con cách thể hiện (chỉ tay, đưa đồ, nhìn)

2. Khi con chỉ thích chơi một mình, không cho người khác tham gia

Cha mẹ nghĩ:

“Con không thích người khác”

Sai.

Thực tế là:

Chơi với người khác phức tạp hơn rất nhiều.

  • Phải chờ

  • Phải chia sẻ

  • Phải hiểu luật chơi
    → quá tải

👉 Giải pháp:

  • Không ép chơi chung ngay

  • Bắt đầu bằng chơi song song (ngồi cạnh, chơi cùng loại đồ)

  • Sau đó mới:

    • bắt chước con

    • rồi nhẹ nhàng chen vào trò chơi

3. Khi con khó chuyển từ hoạt động này sang hoạt động khác

Đây là lý do lớn nhất của:

  • ăn vạ

  • la hét

  • chống đối

Không phải vì con bướng.

Mà vì não con không kịp chuyển trạng thái.

👉 Giải pháp (rất quan trọng):

  • Luôn báo trước

  • Dùng đồng hồ / đồng hồ cát / visual timer

  • Ví dụ:

    • “Con chơi thêm 5 phút nữa”

    • Hết giờ → chuyển ngay

👉 Quan trọng nhất:

  • Giữ lời hứa chiều ngược lại
    Học xong → được chơi lại

4. Khi con khó chờ đợi

Cha mẹ hay thử:

“Chờ mẹ chút nhé”

Nhưng với trẻ:

→ “chút” là một khái niệm không tồn tại

👉 Giải pháp:

  • Dùng thời gian có thể nhìn thấy

    • đồng hồ cát

    • đếm ngược

  • Bắt đầu từ 10–20 giây

  • Tăng dần

5. Khi con thể hiện nhu cầu bằng khóc, la hét

Đây là điều khiến cha mẹ mệt nhất.

Nhưng cần hiểu thẳng:

Nếu trẻ chưa có cách giao tiếp khác,

thì khóc là cách hiệu quả nhất của con.

👉 Giải pháp:

  • Không chỉ “dập hành vi”

  • Phải dạy cách thay thế

Ví dụ:

  • Muốn nước → đưa ly / chỉ / nói “nước”

  • Muốn chơi → kéo tay / nhìn / đưa đồ

👉 Khi con dùng cách đúng → đáp ứng ngay

6. Một điều rất quan trọng

Bạn không đang sửa “hành vi xấu”.

Bạn đang:

  • dạy não con cách hiểu thế giới

  • và cách giao tiếp với thế giới

7. Và có một điều cha mẹ cần giữ

Không phải mọi tiến bộ đều lớn.

Có những ngày, tiến bộ chỉ là:

  • con nhìn bạn 1 giây lâu hơn

  • con chờ thêm 5 giây

  • con bớt khóc một lần

Nhưng đó là những viên gạch đầu tiên.

Next
Next

Vì sao trẻ tự kỷ thích chơi hơn học