Bắt nạt học đường

Có một bệnh nhân của mình nhắn như thế này:

“Con đi học mà trong lớp có một bạn từ năm nhất tới giờ cứ hay kiếm chuyện với con. Gặp là chọc ghẹo, công kích. Con muốn nói chuyện nghiêm túc thì bạn ấy né tránh. Đi học đã mệt rồi mà ngày nào cũng phải gặp nên nhiều lúc con áp lực tới mức không muốn đến trường…”

Vì đây không chỉ là một câu chuyện “xích mích bạn bè”.

Mà là một ví dụ thật của bắt nạt trong học đường.

Mình đã trả lời bệnh nhân như thế này:

“Con à,

Bs nghĩ thế này nè.

Có những người họ cứ thích chọc ghẹo hay kiếm chuyện với người khác để gây sự chú ý thôi. Kiểu như họ muốn thấy người khác phản ứng, nổi nóng, khó chịu… thì họ mới thấy vui hoặc thấy mình “có tồn tại”.

Nên nhiều khi càng bực, càng phản ứng mạnh thì họ càng thích.

Mà thật ra á, thời gian của mình quý lắm con.

Đi học đã đủ mệt rồi.

Còn bao nhiêu chuyện đáng để mình làm:

– học thêm cái mới,

– chơi thể thao,

– chăm sóc sức khỏe,

– gặp những người dễ thương,

– xây cuộc sống của mình.

Vậy mắc gì phải lấy năng lượng của mình để bực một người ‘ất ơ’ đâu đâu

Bs không nói là con phải chịu đựng hay im lặng hết nha.

Nếu bị làm quá đáng, bị bắt nạt thật sự thì phải nói với thầy cô hoặc người lớn mình tin tưởng.

Nhưng bs muốn con nhớ một điều:

Người giỏi sau này thường không dành thời gian để thắng mấy cuộc gây sự linh tinh.

Họ dành thời gian để phát triển bản thân.

Rồi một lúc nào đó con sẽ nhận ra:

Có những người mình từng rất bực…

sau này nghĩ lại còn không nhớ rõ mặt nữa ”

Nhiều người nghĩ bắt nạt học đường phải là đánh nhau, chửi nhau hay cô lập công khai.

Nhưng thật ra có những kiểu âm thầm:

– luôn nhắm vào một người để chọc ghẹo,

– xem một bạn như “trò đùa”,

– cố tình làm người khác khó chịu,

– nhắc đi nhắc lại điểm yếu hay bệnh lý của người khác,

– hoặc tạo cảm giác rằng “mình không được chào đón ở đây”.

Điều khó nhất không phải chỉ là vài câu nói.

Mà là cảm giác phải luôn đề phòng.

Đi học nhưng trong đầu luôn nghĩ:

“Hôm nay lại sẽ có chuyện gì nữa đây?”

Có nhiều học sinh vẫn đi học đều.

Vẫn ngồi trong lớp.

Vẫn cười nói bình thường.

Nhưng bên trong đã bắt đầu mệt.

Một số em dần:

– ngại đến trường,

– thu mình,

– giảm tập trung,

– mất tự tin,

– hoặc cảm thấy mình “có vấn đề”.

Đặc biệt ở các em có bệnh lý thần kinh, động kinh, ADHD, tự kỷ hoặc khó khăn tâm lý, những trải nghiệm này thường để lại ảnh hưởng kéo dài hơn người lớn tưởng.

Mình nghĩ đôi khi điều học sinh hoặc bệnh nhân bệnh mạn tính cần, chỉ là một ít chú ý từ người lớn

Một giáo viên nhận ra:

“Bạn này dạo này có vẻ không ổn.”

Một câu hỏi nhẹ nhàng:

“Con có đang bị ai làm khó chịu không?”

Hoặc chỉ đơn giản là một lời nói rõ ràng trong lớp:

“Ở đây, chúng ta không dùng bệnh lý, sự khác biệt hay khó khăn của người khác để làm trò đùa.”

Nhiều khi chỉ vậy thôi…

đã đủ để một học sinh cảm thấy mình không phải chống chọi một mình nữa.