Cách phân chia công việc giúp trẻ ADHD dễ tập trung và hoàn thành nhiệm vụ

Trẻ có rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) thường gặp khó khăn khi bắt đầu một nhiệm vụ, đặc biệt nếu việc đó không rõ ràng, quá dài, hoặc đòi hỏi nhiều bước. Khi não bộ phải xử lý quá nhiều thông tin cùng lúc, trẻ dễ:

  • Bị quá tải, bỏ cuộc giữa chừng

  • Mất tập trung, chuyển sang việc khác

  • Quên bước quan trọng

  • Khó tổ chức, dẫn đến la mắng – căng thẳng trong gia đình

Một trong những kỹ thuật hiệu quả nhất để hỗ trợ trẻ ADHD là phân chia nhiệm vụ (task breakdown) – biến việc “lớn và mơ hồ” thành những bước nhỏ, rõ ràng, đơn giản và có điểm bắt đầu – kết thúc.

Dưới đây là hướng dẫn chi tiết, dễ áp dụng cho gia đình.

🌟 1. Nguyên tắc vàng: “Chia nhỏ để dễ làm”

Cha mẹ hãy nhớ:

Trẻ ADHD không lười – não bộ của trẻ cần cấu trúc rõ ràng.

Một nhiệm vụ lớn → nên được tách thành 3–5 bước nhỏ.

Mỗi bước nên:

  • Rõ ràng, có hành động cụ thể

  • Ngắn (2–5 phút)

  • Có kết quả nhìn thấy được

Ví dụ nhiệm vụ: “Con dọn phòng đi!”

👉 quá rộng – trẻ ADHD dễ “đứng hình”.

Chia nhỏ:

  1. Nhặt đồ chơi bỏ vào giỏ

  2. Xếp sách lên kệ

  3. Bỏ quần áo bẩn vào giỏ giặt

  4. Gấp chăn lại

🌟 2. Dùng câu ngắn – rõ – một mệnh lệnh mỗi lần

Trẻ ADHD tiếp nhận thông tin tốt hơn nếu câu nói:

  • Ngắn

  • Trực tiếp

  • Không đa nhiệm

Ví dụ:

❌ “Con dọn phòng rồi chuẩn bị sách vở để mai đi học nha.”

✔️ “Con nhặt đồ chơi bỏ vào giỏ trước nhé.”

Hoàn xong bước 1 → mới nói bước 2.

🌟 3. Dùng “thẻ việc” hoặc checklist hình ảnh

Rất phù hợp cho trẻ 4–10 tuổi.

Cha mẹ có thể dùng:

  • Hình minh họa từng bước

  • Checklist đơn giản có ô tick

  • Bảng từ tính / bảng dán sticker

Ví dụ checklist buổi sáng:

🔲 Đánh răng

🔲 Rửa mặt

🔲 Thay quần áo

🔲 Mang giày

🔲 Đeo balo

Hình ảnh giúp não trẻ ADHD xử lý nhanh hơn lời nói.

🌟 4. Dùng kỹ thuật “Bắt đầu trong 2 phút”

Não trẻ ADHD thường khó khởi động.

Kỹ thuật này giúp vượt qua sự trì hoãn:

👉 “Con chỉ cần bắt đầu trong 2 phút thôi, làm một bước nhỏ.”

Thường khi bắt đầu được, trẻ sẽ tiếp tục làm thêm.

🌟 5. Chọn thời điểm phù hợp

Trẻ ADHD làm việc hiệu quả nhất khi:

  • Được nghỉ 5–10 phút trước khi bắt đầu việc mới

  • Không đói hoặc quá mệt

  • Không có nhiều yếu tố gây xao nhãng (TV, iPad, tiếng ồn)

🌟 6. Tạo hệ thống khen ngợi rõ ràng

Khen hành vi cụ thể – thay vì khen chung chung.

❌ “Con giỏi quá.”

✔️ “Con đã hoàn thành 4 bước dọn phòng, mẹ rất tự hào.”

Có thể dùng sticker, sao thưởng, hoặc tích điểm đổi hoạt động yêu thích.

🌟 7. Luôn mô phỏng – không chỉ nói

Trẻ ADHD học tốt qua quan sát.

Ví dụ:

“Con theo mẹ, mình cùng nhặt đồ chơi 2 phút đầu tiên nhé.”

→ Sau đó để trẻ tự làm tiếp.

🌟 8. Khi trẻ bị xao nhãng – đưa về lại nhiệm vụ nhẹ nhàng

Khi trẻ phân tâm:

❌ “Sao con không tập trung gì hết vậy?”

✔️ “Con đang làm bước nào rồi? Mình quay lại bước 2 nhé.”

Điều chỉnh nhẹ nhàng giúp tránh cảm giác thất bại.

✨ Ví dụ thực tế: Làm bài tập về nhà

Thay vì:

“Con làm bài tập toán đi.”

Chia nhỏ:

  1. Lấy vở và bút ra bàn

  2. Làm 5 bài đầu

  3. Nghỉ 3 phút

  4. Làm 5 bài tiếp theo

  5. Chụp kết quả gửi cho mẹ kiểm tra

🌈 Thông điệp

Phân chia công việc không chỉ giúp trẻ ADHD dễ hoàn thành nhiệm vụ hơn, mà còn:

  • Tăng sự tự lập

  • Giảm xung đột trong gia đình

  • Tăng sự tự tin của trẻ

  • Cải thiện kỹ năng tổ chức và kiểm soát hành vi

ADHD không phải là trở ngại bất biến – chỉ cần đúng chiến lược, trẻ có thể học, sống và phát triển rất tốt.

Previous
Previous

Phát triển cảm xúc- tinh thần khoẻ mạnh ở trẻ: 4 viên gạch quan trọng phụ huynh cần biết

Next
Next

Nuôi dạy thanh thiếu niên có ADHD: Hướng dẫn thực tế cho phụ huynh