Giật cơ khi ngủ ở trẻ sơ sinh và nhũ nhi
Một hiện tượng khiến cha mẹ lo – nhưng đa phần lành tính
Có một tình huống rất quen thuộc trong những tuần đầu chăm con:
Bé đang ngủ ngon, bỗng tay hoặc chân giật liên tục. Nhìn giống co giật. Cha mẹ hoảng hốt.
Phản ứng lo lắng này hoàn toàn dễ hiểu.
Nhưng điều quan trọng là: không phải mọi cử động giật ở trẻ sơ sinh đều là bệnh lý thần kinh hay động kinh.
Trong thực hành thần kinh nhi, có một hiện tượng khá phổ biến gọi là giật cơ lành tính khi ngủ.
Hiện tượng này trông như thế nào?
Cha mẹ có thể quan sát thấy:
Tay hoặc chân bé giật nhanh, lặp đi lặp lại
Có thể giật một chi, nhiều chi, đôi khi cả người rung nhẹ
Xảy ra khi bé đang ngủ hoặc vừa chớm ngủ
Ngừng ngay khi bé tỉnh dậy
Một chi tiết cực kỳ quan trọng:
👉 Đánh thức bé → cử động giật biến mất
Đây là đặc điểm rất điển hình.
Vì sao bé lại có những cử động này?
Ở giai đoạn sơ sinh, hệ thần kinh của bé vẫn đang hoàn thiện.
Các trung tâm kiểm soát vận động và giấc ngủ chưa hoạt động “ổn định” như ở trẻ lớn hay người lớn. Vì vậy, những cử động giật ngắn, đột ngột trong lúc ngủ có thể xuất hiện.
Hiện tượng này:
✔ Không gây tổn thương não
✔ Không ảnh hưởng phát triển
✔ Thường tự giảm dần theo tuổi
Có giống co giật động kinh không?
Nhìn bên ngoài, nhiều phụ huynh thấy rất giống.
Tuy nhiên, giật cơ lành tính khi ngủ có những điểm khác biệt quan trọng:
✔ Chỉ xuất hiện khi ngủ
✔ Biến mất khi thức
✔ Bé vẫn hoàn toàn bình thường
✔ Không kèm thay đổi ý thức
Trong khi đó, cơn động kinh thường không phụ thuộc hoàn toàn vào giấc ngủ và có thể đi kèm nhiều dấu hiệu khác.
Một điều dễ gây hiểu lầm cho cha mẹ
Nhiều phụ huynh thử:
Giữ chặt tay/chân bé → không hết giật
Thậm chí đôi khi giật còn rõ hơn
Điều này làm cha mẹ càng sợ.
Nhưng đây lại là đặc điểm thường gặp của giật cơ lành tính khi ngủ. Nó không hành xử giống run sinh lý thông thường.
Thuốc chống động kinh có cần không?
Trong nhiều trường hợp, không cần thiết.
Vì đây không phải động kinh, nên thuốc chống động kinh thường:
Không làm hết giật
Có thể không mang lại lợi ích gì
Điều quan trọng hơn là chẩn đoán đúng bản chất hiện tượng.
Thường xuất hiện vào thời điểm nào?
Phần lớn trẻ có biểu hiện:
Trong những ngày – tuần đầu sau sinh
Rõ hơn vào khoảng 2–5 tuần tuổi
Đây là giai đoạn não bộ phát triển rất nhanh.
Bao lâu thì hết?
Đa số bé:
✔ Giảm dần theo tháng tuổi
✔ Tự biến mất trong vài tháng đầu đời
Một số bé có thể kéo dài lâu hơn một chút mà vẫn hoàn toàn lành tính.
Có kèm dấu hiệu nguy hiểm không?
Trong giật cơ lành tính khi ngủ, bé thường:
Không tím tái
Không ngưng thở
Không quấy khóc bất thường
Không thay đổi nhịp tim đáng kể
Bé vẫn bú tốt, ngủ tốt, thức dậy bình thường.
Khi nào cha mẹ nên đưa bé đi khám?
Bạn nên cho bé đi khám nếu:
Cử động xảy ra khi bé đang thức
Bé có biểu hiện khác thường (lơ mơ, bú kém, mệt…)
Bạn cảm thấy không chắc chắn
Trong nhi khoa, không có câu hỏi nào là “lo thừa”.
Điều quan trọng
✨ Nhiều cử động giật ở trẻ sơ sinh là hiện tượng sinh lý
✨ Giật cơ khi ngủ lành tính khá thường gặp
✨ Phần lớn không nguy hiểm và tự hết
Nếu bạn từng lo lắng khi thấy bé giật lúc ngủ — điều đó rất bình thường.
Hầu hết cha mẹ đều trải qua khoảnh khắc ấy.