🛑 Hội chứng Stevens–Johnson (SJS): Điều phụ huynh cần biếtĐặc biệt khi trẻ dùng Carbamazepine – Oxcarbazepine – Lamotrigine
1. Hội chứng Stevens–Johnson là gì?
Stevens–Johnson (SJS) là phản ứng dị ứng thuốc rất nặng, hiếm gặp nhưng nguy hiểm, có thể gây tổn thương da – niêm mạc mắt – miệng – cơ quan sinh dục.
SJS cần nhận biết sớm trong những ngày – tuần đầu tiên khi trẻ bắt đầu dùng thuốc mới.
Tại phòng khám Thần Kinh Nhi, các ca nghi ngờ SJS chủ yếu liên quan đến:
Carbamazepine
Oxcarbazepine
Lamotrigine
(Do đây là 3 thuốc khởi đầu điều trị động kinh phổ biến, có liên quan nhất đến phản ứng da nặng.)
2. Khi nào SJS dễ xảy ra?
Phản ứng thường xuất hiện:
Trong 2–8 tuần đầu tiên dùng thuốc mới
Sớm hơn nếu tăng liều nhanh, đặc biệt lamotrigine
Nguy cơ cao hơn ở trẻ có nhiễm virus hoặc đang dùng thêm thuốc khác làm tăng nồng độ thuốc
3. Dấu hiệu cảnh báo sớm
🚨 Quan trọng: ban đầu các dấu hiệu rất nhẹ, dễ bỏ sót
Các dấu hiệu KHỞI PHÁT:
Sốt nhẹ hoặc sốt cao
Đau họng, ho, mệt mỏi
Mắt đỏ hoặc xốn cộm
Trẻ kén ăn, quấy hơn bình thường
Sau đó vài giờ – vài ngày, xuất hiện:
Ban đỏ trên mặt – thân mình – tay chân
Ban lan nhanh, kết thành mảng
Bóng nước, rộp da
Loét miệng, chảy nước mắt, đau rát vùng sinh dục
Trẻ đau rát da, không chịu được khi chạm vào
Nếu có dấu hiệu niêm mạc (mắt/miệng) → khả năng SJS cao.
4. Khi nghi ngờ SJS phải làm gì?
CẦN NGỪNG THUỐC NGAY
(Bất kỳ thuốc nào trong 3 thuốc: carbamazepine, oxcarbazepine, lamotrigine.)
Đưa trẻ đi bệnh viện ngay lập tức nếu có:
Ban đỏ lan nhanh
Bóng nước
Loét miệng hoặc mắt đỏ đau
Trẻ sốt cao, mệt nhiều
Không tự ý cho trẻ uống lại thuốc, kể cả khi ban đã bớt.
5. Điều trị SJS như thế nào?
Trẻ cần nhập viện để theo dõi da liễu – nhi khoa – hồi sức
Chăm sóc da và niêm mạc
Bù dịch, dinh dưỡng
Điều trị nhiễm trùng nếu có
Một số trường hợp nặng cần dùng corticosteroid hoặc IVIG
Theo dõi mắt lâu dài vì nguy cơ sẹo giác mạc
6. Sau SJS có thể dùng lại thuốc chống động kinh không?
Không được dùng lại:
Carbamazepine
Oxcarbazepine
Lamotrigine
vì nguy cơ tái phát nặng.
Bác sĩ sẽ đổi sang thuốc nhóm khác an toàn hơn.
7. Phòng ngừa SJS: Phụ huynh cần nhớ
Theo dõi kỹ trong 8 tuần đầu dùng thuốc mới
Không tự ý tăng liều lamotrigine (thuốc cần tăng rất chậm)
Báo bác sĩ khi trẻ bị sốt, ho, phát ban nhẹ trong thời gian này
Không tự ý đổi thuốc hoặc uống thêm thuốc cảm – kháng sinh
Tái khám đúng hẹn để bác sĩ kiểm tra nồng độ thuốc và phản ứng da
8. Khi nào ban da KHÔNG phải SJS?
Không phải mọi ban đỏ khi dùng thuốc đều là SJS.
Các dạng nhẹ hơn (như ban dạng sởi do thuốc) thường loang nhẹ, không có phỏng nước, không loét miệng.
Tuy nhiên, không dễ phân biệt ở giai đoạn sớm, nên khi có ban → phải báo bác sĩ ngay.
⭐ Lời nhắn
SJS rất hiếm, nhưng phát hiện sớm giúp cứu sống trẻ và hạn chế di chứng.
Phụ huynh đừng quá lo lắng, nhưng hãy quan sát kỹ khi trẻ mới bắt đầu dùng carbamazepine, oxcarbazepine và lamotrigine.
