Giúp Con Bạn Quản Lý Nỗi Sợ và Lo Âu

Lo âu là gì?

Lo âu là cảm giác lo lắng hay sợ hãi — đó là phản ứng bình thường ở trẻ em và thanh thiếu niên, ví dụ như trước khi thi, bắt đầu năm học mới, hoặc khi phải nói chuyện trước đám đông. Tuy nhiên, nếu lo âu cản trở hoạt động bình thường của con (chẳng hạn như ngủ một mình, chơi ngoài trời hoặc đến trường), thì con có thể cần hỗ trợ thêm từ người lớn.

Dấu hiệu phổ biến của lo âu ở trẻ

Trẻ lo âu có thể không thể diễn đạt cảm xúc rõ ràng, nhưng bạn có thể nhận ra một số dấu hiệu sau:

• Tim đập nhanh, đổ mồ hôi hoặc mặt nóng lạnh bất thường

• Run rẩy, buồn nôn, đau bụng, khó chịu

• Không chú ý được, khó ngồi yên

• Trẻ tỏ ra căng thẳng, mệt mỏi hoặc thấy khó chịu mà không rõ lý do
  👉 Một số biểu hiện lo âu ở trẻ có thể biểu hiện qua triệu chứng cơ thể mà trẻ không giải thích được.

Cách cha mẹ có thể giúp trẻ tại nhà

Dưới đây là những cách thực tế cha mẹ có thể áp dụng:

1️⃣ Kết nối với con mỗi ngày

Dành ít nhất 10 phút mỗi ngày không có TV hoặc điện thoại để trò chuyện hoặc chơi cùng con. Việc này giúp trẻ cảm thấy được an tâm và lắng nghe.

2️⃣ Giúp con học cách nhận biết và quản lý nỗi sợ

Khi trẻ bình tĩnh, hãy trò chuyện về những gì khiến con lo lắng và cùng con luyện những kỹ năng sau:

• Thở sâu và thư giãn cơ khi lo lắng

• Tự nhắc bản thân bằng lời tích cực, ví dụ: “Mình có thể thử việc này” thay vì “Mình không làm được”

• Hình dung nơi an toàn hoặc khoảnh khắc vui vẻ trong tâm trí

• Tiếp xúc dần với những điều khiến con sợ, từng bước một, không né tránh chúng

• Khen ngợi khi con dũng cảm đối mặt thay vì tránh né
  👉 Mục tiêu là giúp con học cách đối phó, không phải loại bỏ nỗi sợ hoàn toàn.

3️⃣ Xây dựng thói quen lành mạnh hỗ trợ tâm trạng con

Những thói quen sau đây không chỉ tốt cho thể chất mà còn giúp trẻ giảm lo lắng và căng thẳng:
✔ Hoạt động thể chất mỗi ngày (chơi ngoài trời, đi bộ, nhảy múa…)
✔ Ăn uống đầy đủ và cân bằng
✔ Ngủ đủ giấc (9–12 giờ đối với trẻ tuổi đi học; 8–10 giờ đối với thanh thiếu niên)
✔ Hạn chế thời gian sử dụng màn hình, tránh các nội dung đáng sợ hoặc bạo lực
✔ Duy trì lịch sinh hoạt đều đặn (chơi, ăn, ngủ) để tạo cảm giác an toàn cho trẻ
👉 Một thói quen ổn định sẽ giúp con dễ dự đoán và kiểm soát cảm xúc hơn.

Giúp con đối phó với lo âu liên quan đến trường học

Việc lo lắng có thể khiến trẻ không muốn đi học hoặc khó tập trung trong lớp. Cha mẹ có thể làm:

• Giải thích nhẹ nhàng tại sao đi học quan trọng

• Trao đổi với giáo viên để hỗ trợ con tại trường

• Giúp con đặt mục tiêu học tập thực tế và khả thi

• Khen thưởng những nỗ lực nhỏ của con, không chỉ kết quả
  👉 Điều này giúp con cảm thấy được hỗ trợ và tự tin hơn khi đối mặt với lo lắng.

Khi nào nên nói chuyện với bác sĩ?

Cha mẹ nên cân nhắc quay lại gặp bác sĩ nếu:

• Lo âu của con không giảm hoặc ngày càng nặng hơn

• Xuất hiện thêm hành vi khác bất thường, ví dụ: trầm cảm, tránh né kéo dài

• Có sự kiện tiêu cực trong gia đình khiến lo âu trầm trọng hơn

Lời nhắn nhủ

Bạn là người hiểu con nhất. Đừng ngần ngại nói chuyện với bác sĩ nhi khoa hoặc chuyên gia tâm lý nếu bạn nghĩ con cần thêm sự hỗ trợ. Sự đồng hành và kiên nhẫn của cha mẹ là chìa khóa để giúp con vượt qua nỗi sợ và lo âu một cách bền vững